Nöbetçi Eczaneler
müstakil sanayici ve İş adamları derneği (mÜsİad )aksaray Şube başkanı eyüp dağdaş yapmış olduğu değerlendirmede “2019 yılı nisanayında mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış sameks bileşik endeksi, birönceki aya göre 3,5 puan azalarak 44,4 değerine gerilemiştir” dedi.
dağdaş yaptığı değerlendirmede; “endekste gözlenen buazalışta hizmet endeksinin önceki aya göre 4,2 puan azalarak 44,5 puanagerilemesi etkili olurken, sanayi endeksi de 0,1 puan azalarak 46,8 seviyesinegerileyerek bileşik endekste gözlenen düşüşe sınırlı bir etkide bulunmuştur.
hizmet sektöründe gerçekleşen gerilemede girdialımlarında gözlenen yavaşlama etkili olurken, sanayi sektöründeki düşüşte iseyeni siparişlerin önceki aya göre azalması dikkat çekmektedir.
böylece 2018 yılı eylül ayında başlayan durgunluk nisanayında da devam etmiş ve mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış sameksbileşik endeksi, reel sektöre yönelik olumsuz bir görünüm arz etmiştir.
sanayi sektörü sameks endeksi
mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış sameks sanayisektörü endeksi, 2019 yılı nisan ayında, bir önceki aya göre 0,1 puan azalarak46,8 seviyesine gerilemiştir. sanayi sektörüne ilişkin yeni siparişler, öncekiaya göre 1,4 puan azalış kaydetmiş ve endeksteki düşüşün temel belirleyicisiolmuştur.
yeni siparişlerde gözlenen düşüşe karşın girdialımlarında 2,5 puan artış kaydedilmiştir. girdi alımlarının 50 referansdeğerinin üzerindeki seyrini sürdürmesi, sanayi sektöründe faaliyet gösterenfirmaların sektöre yönelik güvenlerinin sürdüğüne işaret etmektedir.
yeni siparişlerde gözlenen düşüşe rağmen girdialımlarındaki artışın sürmesiyle; sektöre yönelik üretim 2,1 puan artarak 46,5seviyesine yükselmiştir. bu gelişmeler neticesinde nihai mal stoku altendeksinde de 3,9 puanlık artış kaydedilmiştir.
bu dönemde sanayi sektörüne yönelik istihdam ise 6,9 puanbirden gerileyerek 43,0 seviyesine düşmüştür. son 12 ay boyunca 50 referansdeğerinin altında yer alan istihdam alt endeksi, sanayi sektöründe istihdamkaybının sürdüğüne işaret etmektedir.
böylece mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış samekssanayi endeksinde bir önceki ay gözlenen toparlanma eğilimi nisan 2019döneminde son bulmuş ve 50 referans değerinin altındaki endeks, sektördekidurağan seyrin devam ettiğine işaret etmiştir.
hizmet sektörü sameks endeksi
mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış sameks hizmetsektörü endeksi, 2019 yılı nisan ayında, bir önceki aya göre 4,2 puan azalarak44,5 seviyesine gerilemiştir. hizmet sektörüne yönelik girdi alımları öncekiaya göre 4,2 puan birden azalarak 55,1 seviyesinde gerçekleşmiştir. gözlenen bugerilemeye karşın girdi alımları, 50 referans değerinin üzerinde seyretmiş veolumlu görünümünü sürdürmüştür.
girdi alımlarında gerçekleşen hız kaybına bağlı olarak,sektöre ilişkin iş hacmi önceki aya göre 5,8 puan düşüş kaydederek 35,7 puanagerilemiştir. böylece hizmet sektörüne ilişkin iş hacmi yılın en düşükseviyesinde gerçekleşmiştir.
satın alımlardaki ivme kaybına bağlı olarak iş hacmininhızlı bir şekilde gerilemesi, bu dönemde firmaların mevcut stoklarını tüketmeyoluna gitmelerine neden olmuş ve nihai mal stoku alt endeksi 2,5 puan azalarak43,4 seviyesine gerilemiştir.
bu gelişmelere bağlı olarak, hizmet sektörüne ilişkinistihdam alt endeksi de düşüşünü sürdürmüş ve önceki aya göre 2,4 puan azalarak44,8 seviyesinde gerilemiştir. böylece mevsim ve takvim etkisinden arındırılmışsameks hizmet sektörü endeksi, Şubat ve mart aylarındaki belirgintoparlanmasının ardından, nisan ayı itibariyle yeniden ivme kaybetmiş vesektörün geneline yönelik olumsuz bir görünüm arz etmiştir.
yorum:
yılın ilk çeyreğine ilişkin ortalaması 45,2 ile 50 referansdeğerinin altında kalan mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış sameks bileşikendeksi, yılın ikinci çeyreğine 44,4 puanla giriş yaparak bu döneme ilişkinolumsuz bir tablo sunmuştur. nisan 2019 döneminde (29 nisan 2019 itibariyle)türk lirası’nın amerikan doları karşısında yaklaşık yüzde 8 oranında değerkaybetmesi, bu dönemde firmaların girdi alımları, yeni siparişler ve üretimsüreçlerinde etkili olmuş; böylece ekonomik aktivitedeki durgunluk devametmiştir. tcmb verilerine göre nisan ayında imalat sanayi kapasite kullanımınve reel kesim güven endeksinin artış kaydetmesi, bu döneme ilişkin reel sektöreyönelik olumlu gelişmeler olarak dikkat çekerken; sameks’in önümüzdekidönemdeki seyrinde, döviz kurundaki dalgalanmalara bağlı olarak üretici maliyetlerindegözlenen değişimlerin etkili olmaya devam etmesi beklenmektedir” dedi.
haber merkezi