Nöbetçi Eczaneler
Sevgili okuyucular bu hafta çalışan kadın sigortalılar için bu ay
başında yürürlüğe giren 7578 sayılı kanuna göre analık izni sonrası
ödenecek rapor parası hususunu farklı sorulara cevap vererek açıklığa
kavuşturmak istiyoruz.
1/5/2026 tarihi itibariyle yürürlüğe giren 7578 sayılı Kanun ile kadın
sigortalının analığı halinde;
Doğuma 2 hafta kalıncaya kadar çalışma imkânı getirilmiş,
Doğum sonrası süreler için ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin
süresi 8 haftadan 16 haftaya (doğum öncesi ve sonrası için toplam da
tekil gebelikte 24 haftaya, çoğul gebelikte 26 haftaya) çıkarılmış,
1/4/2026 tarihi itibarıyla doğumun gerçekleştiği tarihten itibaren 24
haftalık süreyi henüz tamamlamamış olan sigortalılara 10 iş günü
içerisinde talep etmeleri halinde 8 hafta ilave analık izni
verilmesine imkân sağlanmıştır.
Ayrıca uygulamanın usul ve esasları 2026/13 sayılı genelgede
açıklanmıştır. sözkonusu genelgede yapılan açıklamalara istinaden
uygulamaya ilişkin değerlendirmeleri daha iyi anlaşılması için
sorular ve cevaplarla kısaca şöyle açıklamak mümkün.
1-Analık nedeniyle 1/5/2026 öncesi 16/18 haftalık rapor süresi sona
ermiş olanlar ilave 8 haftalık analık izninden yararlanabilecek mi?
7578 sayılı Kanunun geçici 1. maddesinde öngörülen 1/4/2026 tarihinden
24 hafta geriye gidildiğinde 15/10/2025 tarihine ulaşılmaktadır.
Dolayısıyla 16/10/2025 veya sonrasında doğum yapmış ve geçici iş
göremezlik ödenekleri (rapor parası ödemeleri) sona ermiş
sigortalıların 15/5/2026 tarihine kadar işverenlerine dilekçe ile
başvurmaları halinde 8 haftalık analık izninden yararlanmaları mümkün
olacaktır.
2-İlave 8 haftalık analık izni işverenin insiyatifinde midir?
Kadın sigortalının talebi halinde 8 haftalık analık iznin verilmesi
zorunlu olup, bu izin işverenin insiyatifinde değildir.
3-1/5/2026 öncesi analık hali nedeniyle düzenlenen rapor süreleri sona
ermiş sigortalılara SGK tarafından rapor parası ödenecek mi?
2026/13 sayılı SGK genelgesinde yapılan açıklamalara göre, 16/10/2025
veya sonrasında doğum yapmış ve geçici iş göremezlik ödenekleri
1/5/2026 tarihinden önce sona ermiş kadın sigortalıların 15/5/2026
tarihine kadar işverenlerine dilekçe ile başvurmaları halinde
çalışmadıkları 56 günlük (8 haftalık) süreye ilişkin geçici iş
göremezlik ödeneğinden yararlanmaları mümkündür.
4-8 haftalık analık izni boyunca geçici iş göremezlik ödeneğinden
nasıl yararlanılacak?
Bu sigortalıların ilave 8 haftalık analık izninden yararlanabilmeleri
için işverenlerince “Çalışılmadığına Dair Bildirim Girişi (e-Vizite)”
uygulamasında yer alan “7578 SY Kanun 56 gün Uzatma Başvurusu”
seçeneği vasıtasıyla kadın sigortalının TC kimlik numarasının ve 8
haftalık analık izninin başladığı tarihin sisteme girilmesi
gerekecektir.
Kanunun 1/5/2026 tarihinde yürürlüğe girdiği ve başvurunun 10 iş günü
içinde yapılması gerektiği dikkate alındığında, başvuru tarihi olarak
1/5/2026 ila 15/5/2026 arasındaki kadın sigortalının 8 haftalık analık
iznine başladığı tarih girilmelidir.
5-Başvuru sırasında ücretsiz izinde olan veya çalışmaya başlamış
sigortalılar için hangi tarih girilmelidir?
Tarih alanına giriş yapılırken kadın sigortalının;
Ücretsiz izinde olması halinde 1/5/2026 ila 15/5/2026 arasında olmak
kaydıyla dilekçe tarihi,
Doğum sonrası analık izni bitip çalışmaya başlamış ise 1/5/2026 ila
15/5/2026 arasında olmak kaydıyla 8 haftalık analık iznini kullanmaya
başlayacağı tarih girilmelidir.
Ayrıca kadın sigortalının dilekçe tarihi itibariyle çalışıyor olması
halinde, dilekçe tarihinin başvuru tarihi olarak sisteme girilmesi
doğru olmayacağından, 15/5/2026 tarihi aşılmamak kaydıyla analık
iznini kullanmaya başlayacağı tarih itibariyle yeni bir dilekçe
alınarak bu dilekçe tarihi itibariyle sisteme giriş yapılmalıdır.
6-Başvuru girişi yapıldıktan sonra yeni rapor düzenlenecek mi?
İlave 8 haftalık analık izni için başvuru giriş işlemleri tamamlanmış
sigortalıların yukarıda açıklanan ve 7578 sayılı Kanunun Geçici 1.
maddesinde öngörülen şartları sağlamış olup olmadıkları kontrol
edilerek, şartları sağlamış sigortalılar yönünden, rapor başlama
tarihi olarak uygulamaya girilen tarih esas alınarak 56 günlük analık
nedeniyle istirahat raporu oluşturulacaktır.
7-Sistem tarafından oluşturulacak raporlar için başka bir işlem yapılacak mı?
Sistem tarafından oluşturulacak 56 günlük raporlar için, tıpkı
hastaneler tarafından düzenlenen istirahat raporlarının onaylanma
sürecinde olduğu gibi bu sürelere ilişkin işverenlerce çalışılmadığına
dair bildirim girişlerinin yapılması gerekecektir.
Ayrıca mahsuplaşma protokolü imzalanmış işyerlerinde rapor onaylarının
yapılması sonrasında, geçici iş göremezlik ödenekleri işverenlerin
cari dönem prim borçlarına mahsup edilecektir.
8-8 haftalık süreye ilişkin ödenecek geçici iş göremezlik ödeneği için
sigortalının günlük veya aylık ya da kısmi süreli iş sözleşmesine göre
çalışmasının bir önemi var mı?
Geçici iş göremezlik ödeneğinden yararlanılması sırasında
sigortalıların aylık, günlük veya kısmi süreli çalışma sözleşmesi ile
çalışmasına bakılmadığından, geçici iş göremezlik ödeneğinden
yararlanma şartlarına sahip olan sigortalılar yönünden 8 haftalık
analık iznine isabet eden geçici iş göremezlik ödenekleri yönünden de
kadın sigortalının günlük veya aylık ya da kısmi süreli iş
sözleşmesine göre çalıştığı üzerinde durulmayacaktır.
9-7-Yıllık izin veya ücretsiz izinde bulunan kadın sigortalı 8
haftalık geçici iş göremezlik ödeneğinden nasıl yararlanacak?
16/10/2025 ve sonrasında doğum yapmış ve analık nedeniyle düzenlenen
geçici iş göremezlik ödeneğinin sona ermesinin ardından yıllık ücretli
izne veya doğum sonrası ücretsiz izne ayrılmış kadın sigortalı
15/5/2026 tarihine kadar 8 haftalık analık izni için işverene
başvurduğu takdirde, başvuru tarihi itibariyle analık raporu (geçici
iş göremezlik ödeneği) başlatılacağından yıllık ücretli izninin veya
doğum sonrası ücretsiz iznin de başvuru tarihi itibariyle kesilerek 8
haftalık analık izninin başlatılması gerekecektir.