Nöbetçi Eczaneler
Aksaray’ın doğal ve kültürel zenginlikleriyle öne çıkan Ihlara Vadisi, yalnızca coğrafi güzelliğiyle değil, sakladığı tarihi yapılarıyla da dikkat çekiyor. Vadinin sol yamacında yer alan ve halk arasında çevresindeki sümbül çiçeklerinden dolayı “Sümbüllü Kilise” olarak adlandırılan yapı, tarih boyunca hem dini hem sanatsal açıdan önemli bir merkez olmuştur.
Irmak seviyesinden yaklaşık 20 metre yukarıda yer alan kilise ve manastır kompleksi, iki kat halinde kaya kütlesine oyulmuştur. Alt katta kilise, üst katta ise merdivenle çıkılan, beşik tonozlu, cepheye paralel bir mekân yer alıyor.
Kilisenin planı, tek nefli ve dikdörtgen şekilde olup doğu kısmında basık kubbeyle örtülüdür. Kilisenin kuzey ve güneyinde bulunan odalar da kendi içinde apsislerle sonuçlanıyor. Güneydeki mekân düz tavanlı, kuzeydeki ise beşik tonozludur. Batıda yer alan narteks, ana kilise bölümüyle ve güney yan oda ile bağlantılıdır.
Kilisenin süslemeleri, 10. yüzyılın başlarından 12. yüzyılın başlarına kadar uzanan freskolarla bezenmiştir. Bu freskler, dönemin dini düşüncesini, sembollerini ve İncil’den sahneleri yansıtıyor. Apsis kubbesinde Mikail ve Cebrail arasında yer alan Meryem Blakhernatissa figürü izleyicileri karşılamakta; altında ise piskoposlar sıralanıyor.
Güneydeki odanın güney duvarında Müjde sahnesi, apsis kısmında Meryem’in ölümü (Koimesis) yer alıyor; kuzeydeki odanın apsisinde ise İsa’nın Mabede Takdimi resmedilmiştir. Ana mekânın kubbesinde yer alan İsa Pantokrator (Dünyanın Hakimi İsa) sahnesi ise yapının ruhani merkezi niteliğindedir. Ayrıca freskler arasında “Fırında Üç İbrani Genci” ve farklı aziz figürleri de dikkat çekiyor.
Kilise cephesi mimari açıdan da dikkat çeker. Alt kısımda kaba şekilde oyulmuşken, üst cephede daha özenli bir işçilik göze çarpar. Duvar payeleriyle beş mekânsal birime ayrılan bu bölüm, yuvarlak kemerli kapılar ve kör nişlerle süslenmiş; üst kısımda ise kör arkadlı bir silme cepheye zarif bir görünüm kazandırmıştır.
Günümüze ulaşmayı başaran Sümbüllü Kilisesi, tarih, sanat ve doğanın iç içe geçtiği nadide yapılardan biri olarak yerli ve yabancı turistlerin ilgi odağı olmaya devam ediyor.
Fatma Altınok